Przejdź do treści

Czy moja nieruchomość nadaje się pod ZPI?

Zintegrowany plan inwestycyjny (ZPI) to odmiana planu miejscowego, którą rada gminy uchwala na wniosek inwestora. Właściciel nie musi sam składać wniosku jako inwestor, bo ustalenia planu obowiązują dla nieruchomości niezależnie od tego, kto złożył wniosek.

Rozmowa o nieruchomości

Do zgłoszenia nieruchomości i jej oceny wstępnej wystarczy położenie: adres albo gmina i numer działki. Po rozmowie przekazujemy ocenę wstępną, czy ZPI jest dla niej realne.

Negatywny wynik uzasadniamy, a przy pozytywnym przedstawiamy zakres analizy wykonalności i jej indywidualną wycenę.

Zgłoszenie do niczego nie zobowiązuje.

Zgłoś nieruchomość do oceny

Możliwą wartość nieruchomości liczymy pierwszy raz często na etapie analizy wykonalności. Analiza wykonalności

Stan planistyczny nieruchomości

Gmina bez planu ogólnego

Prace nad ZPI wolno prowadzić, ale uchwalić go nie można, chyba że przed utratą mocy przez studium, najpóźniej 31.08.2026, ogłoszono o terminie wyłożenia projektu albo o rozpoczęciu konsultacji społecznych. Decyzji WZ na wniosek złożony od 1.09.2026 też się tu nie wydaje.

Obowiązujący plan miejscowy

Zamierzenie dopuszczone przez plan ma już podstawę do budowy bez ZPI. Gdy plan go nie dopuszcza, ZPI może zmienić plan miejscowy.

Brak planu miejscowego, decyzja WZ możliwa

ZPI jest zbędny, gdy dla nieruchomości można uzyskać decyzję WZ wystarczającą do zamierzenia. Uzyskanie takiej decyzji może być szybsze i tańsze niż ZPI.

Brak planu miejscowego, decyzja WZ wykluczona

Na wniosek o decyzję WZ złożony od 1.09.2026 wydaje się ją co do zasady tylko na obszarze uzupełnienia zabudowy. Handel wielkopowierzchniowy wymaga planu miejscowego, gdziekolwiek leży nieruchomość, tak samo jak wolnostojąca instalacja OZE na użytkach rolnych klas I-III i gruntach leśnych przy każdej mocy, na użytkach klasy IV przy mocy ponad 150 kW albo gdy służy działalności gospodarczej w wytwarzaniu energii elektrycznej, a na pozostałych gruntach przy mocy ponad 1000 kW. Gdy decyzja WZ jest wykluczona, gmina rzadko przystępuje z własnej inicjatywy do sporządzenia planu, bo to dla niej wydatek i zobowiązania na lata.

Ograniczenia przeznaczenia nieruchomości

  • zgodność z planem ogólnym - ZPI musi się z nim zgadzać co do przeznaczenia w profilu funkcjonalnym strefy, maksymalnej nadziemnej intensywności zabudowy, minimalnego udziału powierzchni biologicznie czynnej, a przy funkcji mieszkaniowej także gminnych standardów dostępności infrastruktury społecznej, jeśli plan ogólny je ustala; inaczej uchwała jest nieważna w całości albo w części, co w ciągu 30 dni od jej doręczenia stwierdza wojewoda, a później sąd administracyjny na skargę wojewody albo osoby, której interes prawny uchwała narusza;
  • przepisy odrębne - mogą zakazać zamierzenia na nieruchomości, np. ze względu na zabytki, formy ochrony przyrody albo udokumentowane złoża;
  • użytki rolne klas I-III - ich przeznaczenie na cele nierolnicze wymaga zgody ministra właściwego do spraw rozwoju wsi poza granicami miast i obszarem uzupełnienia zabudowy; z góry nie wiadomo, czy minister ją wyda, ale jeżeli w ciągu 120 dni od otrzymania wniosku ani jej nie wyda, ani nie odmówi, zgodę uważa się za wyrażoną; dla zamierzenia, które tej zgody wymaga, decyzji WZ się nie wydaje.

Ustawa nie określa minimalnej powierzchni ZPI, ale obszar musi objąć co najmniej teren inwestycji głównej i uzupełniającej, chyba że tę drugą pozwala wykonać obowiązujący plan miejscowy.

Porozumienie inwestora z gminą

  • skala zamierzenia, przy której inwestorowi opłaca się ponieść koszty projektu planu, inwestycji uzupełniającej dla gminy i procedury, a także czekać na koniec procedury, która przy konstruktywnej rozmowie po stronie gminy może trwać nawet niespełna 12 miesięcy;
  • inwestor, który w umowie urbanistycznej przyjmie zobowiązania na rzecz gminy - bez takiej strony ZPI nie powstanie;
  • zainteresowanie gminy - widać je w prekonsultacjach, ale gdy gmina jest przeciw, rada może bez uzasadnienia odmówić zgody, od czego nie ma odwołania, a skargi właścicieli sądy odrzucają (zgody nie wymaga tylko ZPI wyłącznie dla OZE innych niż wiatrowe, o ile nie dotyczy między innymi przeznaczenia użytków rolnych klas I-III wymagającego zgody ministra, gruntów zmeliorowanych ani obszaru szczególnego zagrożenia powodzią);
  • zgoda rady - nie jest dana na stałe: do zawarcia umowy urbanistycznej rada może ją wycofać, kończąc postępowanie, a wójt - odstąpić od negocjacji; po zawarciu umowy rada nadal może plan odrzucić.

Wartość nieruchomości przy sprzedaży

Sprzedaż przed wejściem planu w życie

Cena, najniższa z trzech wariantów, uwzględnia niewiadomą co do przyszłego przeznaczenia nieruchomości.

Sprzedaż po wejściu planu w życie

Transakcję zawiera się dopiero, gdy plan wejdzie w życie, za cenę odpowiadającą przeznaczeniu, jakie wyznaczył nieruchomości.

Wspólne przedsięwzięcie z inwestorem

Inwestor przygotowuje plan na swój koszt, a właściciel wnosi nieruchomość w zamian za część przyrostu jej wartości.

Opłata planistyczna sprzedającego

Przy zbyciu przed dniem wejścia planu w życie opłata nie powstaje. Kto zbywa nieruchomość w ciągu 5 lat od wejścia planu w życie, płaci ją jednak według stawki z planu, najwyżej 30 % wzrostu wartości, chyba że stawka wynosi 0 % albo umowa urbanistyczna zwolniła go z opłaty jako inwestora. Zbyciem jest też aport nieruchomości do spółki. Opłaty nie pobiera się, gdy rolnik nieodpłatnie przekazuje nieruchomości z gospodarstwa następcy, ale gdy następca je potem zbywa, płaci opłatę na tych samych zasadach.

Po uchwaleniu planu, który dopuszcza jej zabudowę, nieruchomość bywa warta kilka, a nawet kilkanaście razy więcej.

Artykuły dla właściciela nieruchomości

Właściciel nieruchomości w umowie z inwestorem ZPI

Co znaczy dla właściciela sprzedaż albo dzierżawa nieruchomości inwestorowi ZPI: warunek uchwalenia planu, opłata planistyczna, hipoteka i pełnomocnictwo.

ZPI na nieruchomości kilku właścicieli

Kto składa wniosek o ZPI dla nieruchomości kilku właścicieli, kiedy potrzebna jest zgoda współwłaścicieli i jak dzieli się nieruchomość po uchwaleniu ZPI.

Co sprawdzić przed zakupem nieruchomości pod ZPI?

Właściciel i kupujący spierają się najczęściej o to, czy w cenie liczyć jeszcze nieuchwalony plan.

Jedenaście pułapek transakcyjnych przy ZPI

O opłacie planistycznej decyduje data umowy przenoszącej własność, dlatego terminy umowy przedwstępnej i sprzedaży właściciel planuje względem dat planu.

Umowa urbanistyczna w ZPI dla gospodarstwa rolnego

W akcie z Rynu termin zapłaty to najpóźniej 15.12.2026, w projekcie umowy z Lądka-Zdroju - najpóźniej 30 dni od dnia uchwalenia planu, więc może on upłynąć przed wejściem planu w życie i przed początkiem działania umowy.

Jak działa opłata planistyczna?

Zanim sprzeda nieruchomość, właściciel może zażądać decyzji wójta ustalającej wysokość opłaty planistycznej i uwzględnić tę kwotę w cenie.

Stawki opłaty planistycznej w uchwalonych ZPI

Zwolnienie z opłaty planistycznej z umowy urbanistycznej może objąć właściciela tylko wtedy, gdy podpisał ją jako inwestor, sam albo obok innych inwestorów.

Zabudowa zagrodowa w ZPI

Gdy ZPI dla zagrody dopuszcza tylko budynki mieszkalne i budynki służące wyłącznie produkcji rolniczej i przetwórstwu rolno-spożywczemu w gospodarstwie, nieruchomość zachowuje przeznaczenie rolnicze, przez co nowa działka z jej podziału musi mieć co do zasady co najmniej 0,3 ha.

509 590 500